Ponnoplastic: spuitgieten langs de Eem
Bron: De Maand van Hemus, februari 2008 - tekst en foto's: Jos Wassink

Jojo's, scoubidoutouwtjes, tentelastieken of sanitaire afdichtingen. Vrijwel iedereen heeft wel eens producten van Ponnoplastic in handen gehad, maar zonder zich af te vragen waar het vandaan kwam.

De kunststoffabriek aan de Eem staat er al 67 jaar en drie generaties lang. De huidige leiding berust bij commercieel directeur Joop Pon en diens broer, technisch directeur Carel Pon. Carel is een fitte vijftiger met blauwe ogen en kort krullend haar. Hij draagt een lichte broek, zeilschoenen en een bruin leren jack. Op de foto wil hij niet. Hij en zijn broer zijn telgen van het Pongeslacht dat in Amersfoort en omgeving goede zaken doet. Hun overgrootvader is de grondlegger van het Pon-imperium. Zijn zonen gaf hij paarsgewijs een bedrijf mee: een fietsenfabriek, een auto-importbedrijf en een handel in wasmachines. De broers met de fietsenfabriek 'Empo' hadden kunststofonderdelen nodig voor handvatten en trappers. Dat was 67 jaar geleden het begin van het huidige Ponnoplastic aan de Eem.
 
Ik moet de blauwe garagedeur maar omhoog trekken, vertelt Carel via de telefoon. Er zit vandaag nog niemand op kantoor en in de fabriek horen ze me niet. Eenmaal onder de blauwe deur door sta ik in een grote hal met stellingen links en rechts. Veel dozen en pallets met plastic korrels. Het is, in de woorden van Carel Pon, een beetje 'hokkerig geheel' met zes hallen, een klein getimmerd hok dat als verwarmde kantine fungeert en een kantoor dat vandaag dus gesloten is.
 

In de productiehal werken drie man en staan even zoveel machines te produceren. Dat gaat in een rustig tempo. Carel Pon toont het principe van spuitgieten. De installatie zuigt met een soort stofzuiger korrels op uit een bak. Plastic korrels met slechts hier en daar kleurstofkorrels die niettemin het hele product kleuren. De korrels worden in een meterslange buis langzaam verhit en doorgeperst naar een mal. De mal is de kern van het proces: een precies sluitende stalen vorm waarin de vorm van het product is uitgespaard. Onder hoge druk en op ongeveer tweehonderd graden wordt de kunststof in de mal geperst. Even later opent de mal zich en het product valt eruit. Of het nu een tandwiel is, een stel tentelastiekjes of een vloertegel.
 
tandwiel
tentstokdopje
ventilatiedeksel
tentelastiek

Er verdwijnt wel werk naar China, dat is merkbaar in de branche. Ponnoplastic hoopt dat tegen te gaan door vast te houden aan eigen ontwerp, eigen productie en eigen mallen. Een grote en constante markt vormen producten voor de bouw (conische afstandshouders voor gegoten betonnen muren bijvoorbeeld), voor sanitair (tussenringen voor pijp en pot) en voor ventilatie (roosters met scharnierende lamellen). Daar tussendoor komt soms opeens een rage, waar het bedrijf op inspringt. Zo waren er de scoubidoutouwtjes, de hoelahoepels, jojo's en niet te vergeten de goedbedoelende armbandjes (tegen aids, kanker, armoe en lelijke muziek).
 
In het bedrijf aan de Eem werken drie man en de technisch directeur, en voor anderhalve dag per week een boekhouder. Aan de overkant is er een inpakafdeling en daar werkt ook de financiŽle directeur. Verder doet het bedrijf beroep op sociale werkplaatsen en gevangenissen voor assemblagewerk.
Plannen voor uitbreiding zijn er niet. Er zijn geen opvolgers van een vierde generatie en de huidige directeuren willen er hooguit nog tien jaar mee doorgaan. Vandaar dat plannen om te gaan verbouwen of uit te breiden terzijde zijn geschoven. "Ik heb geen zin om van die tien jaar één jaar in de ellende te zitten voor de verbouwing," zegt Carel Pon. "Dat doe ik mezelf niet aan."
 
terug